Thứ Ba, ngày 30/08/2022, 16:16
Lượt xem: 332

Phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội

NGUYỄN XUÂN PHƯƠNG
Học viện Chính trị khu vực I

(GDLL) - Kể từ khi thực hiện Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 27/02/2012 về Tăng cường công tác xây dựng Đảng và các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội, giai đoạn từ nay đến năm 2020, công tác phát triển các tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội đạt được nhiều kết quả tích cực với những kinh nghiệm thực tiễn hay. Bài viết khái quát một số ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân, bài học kinh nghiệm trong việc thực hiện Nghị quyết số 09-NQ/TU của Ban Thường vụ Thành uỷ Hà Nội và đề xuất một số giải pháp tăng cường phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội trong thời gian tới.

Từ khóa: Doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước; phát triển tổ chức đảng, đảng viên; thành phố Hà Nội.

Đảng bộ Khối Doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước

 quận Thanh Xuân tổ chức Đại hội đại biểu lần thứ III, nhiệm kỳ 2020-2025

(Ảnh: https://thanhxuan.hanoi.gov.vn)

Đặt vấn đề

Trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, vai trò của tổ chức đảng trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước có ý nghĩa hết sức quan trọng. Quán triệt và thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị và Kết luận số 80-KL/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng, ngày 27/02/2012, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TU về Tăng cường công tác xây dựng Đảng và các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội. Với nhiều cách làm hay, cụ thể, sáng tạo, công tác xây dựng Đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn Hà Nội thời gian qua đạt được nhiều kết quả quan trọng. Nghiên cứu về những ưu điểm, kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân hạn chế, những kinh nghiệm thực tiễn từ đó đề xuất giải pháp tiếp tục thực hiện tốt hơn công tác phát triển tổ chức đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội trong thời gian tới là vấn đề có ý nghĩa quan trọng.

1. Khái quát tình hình phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội

Theo Báo cáo số 387-BC/BTCTU ngày 6/4/2020 của Ban Tổ chức Thành uỷ Hà Nội Báo cáo tổng kết về việc thực hiện Hướng dẫn số 17-HD/BTCTW ngày 31/01/2013 của Ban Tổ chức Trung ương về Thực hiện thí điểm việc kết nạp những người là chủ doanh nghiệp tư nhân đủ tiêu chuẩn vào Đảng, tính đến ngày 31/12/2019, trên địa bàn Thành phố Hà Nội có 279.656 doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước. Trong đó, 2045 doanh nghiệp có tổ chức đảng chiếm 0,73% tổng số doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn với 20.063 đảng viên[1].

Từ khi thực hiện Nghị quyết 09-NQ/TU của Ban Thường vụ Thành uỷ Hà Nội, toàn Đảng bộ Thành phố đã phát triển được 1.465 tổ chức đảng, 8.411 đảng viên, có 36 đảng viên là chủ doanh nghiệp. Trong đó, các quận uỷ đã phát triển được 658 tổ chức đảng, 2.695 đảng viên, 17 đảng viên là chủ doanh nghiệp; các thị uỷ, huyện uỷ đã phát triển được 582 tổ chức đảng, 1816 đảng viên, 16 đảng viên là chủ doanh nghiệp; các đảng uỷ khối đã phát triển được 193 tổ chức đảng, 2.695 đảng viên, có 3 đảng viên là chủ doanh nghiệp; các đảng uỷ các tổng công ty trực thuộc Thành uỷ đã phát triển được 32 tổ chức đảng, 1.205 đảng viên[3].

Nhiều đảng bộ đã làm rất tốt công tác phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các doanh nghiệp khu vực kinh tế tư nhân như: Đống Đa, Hai Bà Trưng, Long Biên, Nam Từ Liêm, Thanh Xuân, Gia Lâm, Thanh Trì, Chương Mỹ, Hoài Đức, Ba Vì, Đông Anh, Khu Công nghiệp và Chế xuất Hà Nội, Khối Công nghiệp Hà Nội, Khối Doanh nghiệp Hà Nội, Tổng Công ty Xây dựng công trình giao thông I, Tổng Công ty Đầu tư và phát triển nhà Hà Nội[1].

Các tổ chức đảng trong doanh nghiệp chủ động phối hợp cùng hội đồng quản trị, ban giám đốc, chủ doanh nghiệp lãnh đạo cán bộ, đảng viên, người lao động, các đoàn thể trong doanh nghiệp chấp hành tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thực hiện hiệu quả nhiệm vụ phát triển sản xuất, kinh doanh, bảo đảm lợi ích hợp pháp hài hòa giữa doanh nghiệp - cổ đông - người lao động. Các cấp uỷ, chi bộ đã từng bước đổi mới nội dung, phương thức lãnh đạo phù hợp với tình hình thực tiễn, điều kiện hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Xây dựng quy chế phối hợp, quy định rõ nội dung, phương thức lãnh đạo, mối quan hệ giữa cấp ủy với hội đồng quản trị, ban giám đốc, chủ doanh nghiệp và các đoàn thể; phối hợp thực hiện các mặt công tác nhằm phát triển doanh nghiệp; đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục tư tưởng, chính trị, lý tưởng cách mạng, đạo đức, văn hóa, lối sống đến quần chúng, công nhân lao động, nhất là lực lượng lao động trẻ, lực lượng đoàn viên thanh niên, qua đó giúp quần chúng nhận thức rõ hơn về lý tưởng, định hướng mục tiêu, thái độ, động cơ phấn đấu vào Đảng. Lãnh đạo, chỉ đạo các tổ chức đoàn thể trong doanh nghiệp thường xuyên phát động phong trào thi đua yêu nước để qua đó lựa chọn những quần chúng ưu tú giới thiệu cho Đảng xem xét, bồi dưỡng kết nạp vào Đảng; quan tâm bồi dưỡng, tạo nguồn phát triển Đảng từ công nhân, người lao động, người quản lý và chủ doanh nghiệp. Các cấp uỷ, chi bộ duy trì nghiêm túc chế độ sinh hoạt đảng; nội dung sinh hoạt từng bước được đổi mới, chất lượng được nâng cao, gắn với nhiệm vụ sản xuất - kinh doanh và mục tiêu phát triển của doanh nghiệp.

Bên cạnh những ưu điểm, kết quả đạt được, công tác phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước vẫn còn những hạn chế, yếu kém. Một số cấp ủy, chủ doanh nghiệp nhận thức chưa đầy đủ vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ của tổ chức đảng, chưa quan tâm đúng mức đến việc thành lập, hoạt động của tổ chức đảng trong doanh nghiệp. Số lượng tổ chức đảng, đảng viên so với tổng số doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước chiếm tỷ lệ còn quá thấp, chưa tương xứng. Vị trí, vai trò của tổ chức đảng, đảng viên chưa đủ mạnh, chất lượng, hiệu quả hoạt động còn thấp. Một số nơi hoạt động còn hình thức, chất lượng sinh hoạt cấp uỷ, chi bộ chưa cao, chưa thực sự là "hạt nhân chính trị", chưa có ảnh hưởng lớn đến chủ doanh nghiệp và người lao động.

Những hạn chế trên là do mô hình tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, nội dung, phương thức hoạt động còn nhiều lúng túng, bất cập; quy định, quy chế hoạt động chưa phù hợp với sự đổi mới hoạt động của các doanh nghiệp khu vực ngoài nhà nước. Một số cấp uỷ, tổ chức đảng trong Đảng bộ Thành phố chưa nhận thức đầy đủ, chưa tập trung lãnh đạo, chỉ đạo việc thực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, của Thành uỷ và cấp uỷ các cấp, còn có tư tưởng trông chờ, ỷ lại sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thành uỷ và Ban Chỉ đạo Thành phố; thiếu chủ động, sáng tạo, công tác kiểm tra, giám sát chưa kịp thời, thường xuyên. Công tác tuyên truyền, vận động, thuyết phục chủ doanh nghiệp về sự cần thiết phải xây dựng, thành lập tổ chức đảng, phát triển đảng viên còn nhiều hạn chế, khuyết điểm, chưa tạo được thống nhất trong nhận thức và sự đồng tình, ủng hộ của chủ doanh nghiệp, người lao động[3].

2. Kinh nghiệm thực tiễn về phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước của Đảng bộ thành phố Hà Nội

Một là, phải thống nhất nhận thức, quyết tâm chính trị cao trong cấp uỷ, chính quyền, các đoàn thể, cán bộ, đảng viên, người lao động và chủ các doanh nghiệp về sự cần thiết phải phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước hiện nay nhằm bảo đảm và tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng làm cho kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa dưới sự lãnh đạo của Đảng

Hai là, xây dựng và ban hành các nghị quyết, chủ trương về xây dựng tổ chức đảng, phát triển đảng viên phù hợp với sự phát triển ngày càng nhiều và đặc điểm hoạt động của các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước; bảo đảm môi trường, điều kiện thuận lợi cho công tác phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước.

Ba là, đề cao trách nhiệm và tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra của các cấp uỷ đảng, nhất là cấp uỷ cấp trên của các đảng bộ, chi bộ trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước về tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh, đẩy mạnh cải cách hành chính, giải quyết kịp thời những khó khăn, vướng mắc để các doanh nghiệp phát triển bền vững, làm cơ sở thúc đẩy việc phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp. Tăng cường việc thành lập và xây dựng, củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các đoàn thể nhân dân trong doanh nghiệp, nhất là tổ chức Công đoàn và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh để tạo điều kiện phát triển tổ chức đảng, đảng viên, phát huy vai trò của các đoàn thể tham gia xây dựng Đảng.

Bốn là, tăng cường vai trò lãnh đạo của cấp uỷ, chính quyền các cấp, trước hết là trách nhiệm của người đứng đầu trong xây dựng, phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước. Phát huy tốt vị thế, vai trò, trách nhiệm của các tổ chức Công đoàn, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trong giáo dục, bồi dưỡng đoàn viên công đoàn, đoàn thanh niên ưu tú, người lao động có nguyện vọng vào Đảng giới thiệu cho chi bộ, cấp uỷ xem xét, quyết định kết nạp vào Đảng.

Năm là, phải đặc biệt coi trọng công tác tuyên truyền, giáo dục, kiên trì vận động, thuyết phục, nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của các cấp uỷ đảng, đảng viên, chủ doanh nghiệp và người lao động trong xây dựng và phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước.

Sáu là, thường xuyên giáo dục, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ cấp uỷ viên, cán bộ làm công tác đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước; có chính sách thoả đáng để đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, đảng viên và động viên, khuyến khích cán bộ, đảng viên. Chăm lo xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác đảng trong doanh nghiệp. Phát huy cao độ vai trò của đảng viên, cấp uỷ viên, bí thư cấp uỷ là chủ doanh nghiệp, tăng cường phát triển đảng viên là chủ doanh nghiệp, giới thiệu các đảng viên có đủ phẩm chất, trình độ, năng lực, uy tín giữ các vị trí chủ chốt trong doanh nghiệp tham gia cấp uỷ.

3. Một số giải pháp tăng cường phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội trong tình hình mới

Một là, cấp uỷ các cấp, Ban Chỉ đạo Thành phố và các quận, huyện, thị uỷ tiếp tục quán triệt, nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên về các chủ trương, nghị quyết, nhất là Chỉ thị số 33-CT/TW của Ban Bí thư; các chủ trương, nghị quyết, chương trình, kế hoạch của Thành uỷ... về công tác phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước; tuyên truyền cho lãnh đạo, chủ doanh nghiệp và người lao động nhận thức đúng, đầy đủ các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, của Thành uỷ và chính quyền thành phố Hà Nội về phát triển kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế, về vai trò của các tổ chức đảng, các đoàn thể trong doanh nghiệp; tạo sự thống nhất cao trong tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên, chủ doanh nghiệp, người lao động về vai trò của kinh tế tư nhân và của tổ chức đảng trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước.

Hai là, Văn phòng Thành uỷ, các ban đảng của Thành uỷ chủ động phối hợp với quận, huyện, thị uỷ, Đảng uỷ Khối Doanh nghiệp Hà Nội tham mưu, giúp Ban Thường vụ Thành uỷ tổng kết việc thực hiện các nghị quyết, quy định, kế hoạch để bổ sung, hoàn thiện hoặc ban hành các chủ trương, nghị quyết mới cho phù hợp với đặc điểm hoạt động của từng loại hình doanh nghiệp. Ban Chỉ đạo thành phố, các quận, huyện, thị uỷ, Đảng uỷ Khối Doanh nghiệp tăng cường hướng dẫn các cấp uỷ, tổ chức đảng trong doanh nghiệp xây dựng và thực hiện các quy chế, quy định, nhất là quy chế phối hợp hoạt động giữa cấp uỷ, tổ chức đảng với hội đồng quản trị, ban giám đốc, chủ doanh nghiệp, các tổ chức đoàn thể trong doanh nghiệp.

Ba là, nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức đảng, đảng viên hướng tới mục tiêu thúc đẩy sự phát triển nhanh và bền vững của doanh nghiệp. Tăng cường công tác giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao nhận thức về Đảng cho đoàn viên, hội viên, người lao động, chú trọng những cán bộ lãnh đạo, chủ doanh nghiệp để tạo nguồn phát triển đảng viên ở các doanh nghiệp đã có tổ chức đảng. Chuyển sinh hoạt đảng cho đảng viên là công nhân, người lao động đang sinh hoạt ở nơi cư trú về doanh nghiệp để thành lập tổ chức đảng ở những nơi đủ điều kiện. Đối với doanh nghiệp chưa có đảng viên, cấp ủy cấp trên nơi doanh nghiệp có trụ sở chính cần phân công cấp ủy viên phối hợp với lãnh đạo doanh nghiệp để vận động, bồi dưỡng tạo nguồn phát triển đảng viên. Nâng cao chất lượng hoạt động của cấp uỷ trong các doanh nghiệp; bố trí bí thư cấp ủy là người có uy tín, có vai trò trong doanh nghiệp. Thường xuyên chăm lo đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cấp ủy viên, đảng viên tham gia hội đồng quản trị, ban giám đốc, chủ doanh nghiệp. Nội dung, hình thức đào tạo, bồi dưỡng phải phù hợp và thiết thực đối với từng nhóm đối tượng, từng loại hình doanh nghiệp. Chú trọng đào tạo lý luận chính trị, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng công tác đảng cho cấp uỷ viên, bí thư cấp uỷ. Thường xuyên hướng dẫn nội dung, phương pháp hoạt động của các tổ chức đảng cho phù hợp với điều kiện sản xuất, kinh doanh của từng doanh nghiệp. Cần thực hiện tốt chế độ, chính sách phù hợp đối với cán bộ làm công tác đảng, đoàn thể trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước.

Bốn là, xây dựng và thực hiện tốt quy chế phối hợp với các cấp, các ngành, các địa phương, nhất là với tổ chức Công đoàn, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trong công tác tuyên truyền, vận động, tạo nguồn phát triển đảng viên. Thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức hoạt động của tổ chức đảng, các đoàn thể phù hợp với từng loại hình doanh nghiệp. Quan tâm chăm lo xây dựng, nâng cao chất lượng hoạt động của các đoàn thể trong doanh nghiệp, nhất là tổ chức Công đoàn và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh làm cho các tổ chức này thực sự là cầu nối giữa người lao động giữa cấp uỷ, tổ chức đảng, là nơi để quần chúng lao động hoạt động, rèn luyện, phấn đấu, tạo nguồn kết nạp đảng viên. 

Năm là, đại diện lãnh đạo cấp ủy, chính quyền các cấp của Thành phố định kỳ tổ chức gặp gỡ, đối thoại với lãnh đạo, chủ doanh nghiệp, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp mở rộng sản xuất, kinh doanh, giải quyết nhiều việc làm cho người lao động.

Kết luận

Quán triệt và triển khai thực hiện các kết luận, chỉ thị của Trung ương về phát triển tổ chức đảng và đảng viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước, Thành uỷ và các cấp uỷ trực thuộc Thành uỷ Hà Nội đã có nhiều nghị quyết, chủ trương, kế hoạch, lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức thực hiện quyết liệt và đạt được những kết quả quan trọng. Bên cạnh những ưu điểm, việc phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn Thành phố vẫn còn những hạn chế, yếu kém. Để tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được và khắc phục những hạn chế, yếu kém còn tồn tại việc triển khai thực hiện một số giải pháp trên sẽ góp phần phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước tương xứng với sự phát triển nhanh chóng của loại hình doanh nghiệp này trên địa bàn Thành phố để doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước thực sự là động lực của nền kinh tế Thủ đô và đất nước.

Tài liệu tham khảo:

[1] Ban Tổ chức Thành uỷ Hà Nội (2020), Báo cáo số 387-BC/BTCTUngày 6/4/2020Báo cáo tổng kết việc thực hiện Hướng dẫn số 17-HD/BTCTW ngày 30/01/2013 của Ban Tổ chức Trung ương về việc thực hiện thí điểm việc kết nạp những người là chủ doanh nghiệp tư nhân đủ tiêu chuẩn vào Đảng, Hà Nội.

[2] Ban Tổ chức Trung ương (2018), Báo cáo số 215-BC/BTCTW ngày 4/12/2018 Báo cáo tổng kết các chủ trương, chính sách về phát triển tổ chức đảng, đảng viên trong các đơn vị kinh tế ngoài khu vực kinh tế nhà nước", Hà Nội.

[3] Thành uỷ Hà Nội (2020),Báo cáo số 659-BC/TU ngày 21/5/2020 Báo cáo tổng kết thực hiện Nghị quyết số 09-NQ/TU về “Tăng cường công tác xây dựng Đảng và các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội, giai đoạn từ nay đến 2020, Hà Nội.

[4] Ban Thường vụ Thành uỷ Hà Nội (2012), Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 27/2/2012 về tăng cường công tác xây dựng Đảng và các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội, giai đoạn từ nay đến năm 2020, Hà Nội.